O umowie na wyłączność krąży więcej mitów niż o jakimkolwiek innym dokumencie przy sprzedaży mieszkania: że „wiąże ręce” albo że „opłaca się tylko biuru”. Większość z nich bierze się stąd, że ludzie porównują nazwy umów, a nie to, kto i za co w każdej z nich odpowiada.
W skrócie
- Umowa otwarta: możesz zlecić sprzedaż wielu biurom naraz. Umowa na wyłączność: sprzedaż prowadzi jedno biuro.
- Obie muszą być zawarte na piśmie albo w formie elektronicznej, inaczej są nieważne.
- Do każdej pośrednik dołącza kopię polisy OC.
- O tym, na jak długo i na jakich zasadach się umawiasz, decyduje treść umowy, nie jej nazwa.
Czym różnią się w praktyce
| Umowa otwarta | Umowa na wyłączność | |
|---|---|---|
| Kto prowadzi sprzedaż | kilka biur równolegle | jedno biuro |
| Ogłoszenia | ta sama oferta w kilku wersjach, często z różnymi cenami i zdjęciami | jedna oferta, jedna cena, jeden komplet zdjęć |
| Kto odpowiada za wynik | w praktyce nikt w całości | jedno biuro i jeden opiekun |
| Nakłady na przygotowanie | zwykle mniejsze, bo biuro nie wie, czy to ono doprowadzi do sprzedaży | zwykle większe, bo biuro pracuje na własny wynik |
| Kontakt dla kupującego | kilka numerów telefonu | jeden |
Kupujący widzi to od swojej strony: to samo mieszkanie w czterech ogłoszeniach z trzema cenami wygląda jak oferta, której nikt nie pilnuje. Pisaliśmy o tym w tekście Twoje mieszkanie wisi na portalu w czterech wersjach.
Co musi być w umowie pośrednictwa
Ustawa o gospodarce nieruchomościami stawia dwa twarde wymogi. Po pierwsze forma: umowa pośrednictwa wymaga formy pisemnej lub elektronicznej pod rygorem nieważności (art. 180 ust. 3). Ustalenia „na telefon” albo w wiadomościach nie są umową. Po drugie ubezpieczenie: pośrednik ma obowiązkowe OC, a kopia polisy jest załącznikiem do umowy (art. 181).
Resztę, czyli zakres czynności, czas trwania i wynagrodzenie, ustalają strony. Dlatego przed podpisem sprawdź trzy rzeczy: co dokładnie biuro zobowiązuje się zrobić, na jak długo zawierana jest umowa oraz kiedy i od czego należy się wynagrodzenie.
Na jak długo zawiera się umowę
Umowa pośrednictwa powinna być zawarta na czas określony i obowiązywać przez cały ten okres. Sprzedaż mieszkania wymaga czasu: przygotowanie oferty, dotarcie do kupujących, prezentacje i negocjacje rozkładają się na tygodnie i miesiące. Konkretny termin daje obu stronom jasność. Właściciel wie, na jak długo powierza sprzedaż, a biuro może zaplanować działania i nakłady.
Jedna zasada wynika wprost z przepisów: jeżeli konsument zawiera umowę poza siedzibą firmy (na przykład w swoim mieszkaniu), ma 14 dni na odstąpienie od niej bez podawania przyczyny (art. 27 ustawy o prawach konsumenta).
Zacznij od liczby, nie od umowy. Przygotujemy bezpłatną wycenę Twojego mieszkania na danych z aktów notarialnych, w 24 godziny i bez zobowiązań. Zobacz też, jak prowadzimy sprzedaż od wyceny do aktu.
Tekst opisuje ogólne zasady według stanu prawnego na listopad 2026 roku i nie jest poradą prawną ani podatkową. Przed podpisaniem umowy pośrednictwa przeczytaj ją w całości i zapytaj o każdy niejasny punkt.
